Γνώριζες ότι οι γείτονές μας από την Βόρεια Μακεδονία τοποθέτησαν πινακίδα μνήμης για 7 νεαρούς Φλωρινιώτες που εκτελέστηκαν από τον Βουλγαρικό κατοχικό στρατό το 1944;
Στην παρακάτω ιστορία εκτός από το δέος για τους 7 νεαρούς Αντιστασιακούς της Φλώρινας θα νοιώσεις κι αισθήματα ευγνωμοσύνης για τους γείτονες των χωριών της Πρέσπας που στα χρόνια της ομίχλης του Ψυχρού πολέμου (τέλη 10 ετίας 1950) δεν λησμόνησαν το βάρβαρο έγκλημα των Βουλγάρων αλλά και την μνήμη των νεαρών Φλωρινιωτών.
Οι εργασίες που πραγματοποιούνται από την πλευρά των συνόρων της Βόρειας Μακεδονίας για τη νέα συνοριακή διάβαση «Μάρκοβα Νόγκα – Λαιμού» στην περιοχή της Πρέσπας έφερε στο φως μια συγκλονιστική στιγμή της Ελληνικής Αντίστασης στην Πρέσπα κατά της Βουλγάρικης κατοχής αλλά και το πόσο αυτό το γεγονός συγκλόνισε τους κατοίκους των χωριών της Πρέσπας που συνορεύουν με την Ελλάδα . Η δημοσιογράφος Zaneta Zdravkovska από την ηλεκτρονική εφημερίδα Sakam Da Kazam (κλίκ εδώ) όπως αναφέρει στο ρεπορτάζ της πήγε στην περιοχή όπου πραγματοποιούνται εργασίες απο την πλευρά της Βόρειας Μακεδονίας για την δημιουργία της διασυνοριακής διάβασης προκειμένου να διερευνήσει την εξέλιξη των εργασιών και σε κάποιο σημείο λίγο μετά το χώρο του κτιρίου του νέου Τελωνείου εντόπισε την μαρμάρινη πλάκα στο έδαφος, με έντονα τα σημάδια της σκόνης του χρόνου αλλά και των εργασιών που γίνονται στους γύρω χώρους.
Το κείμενο που είναι χαραγμένο πάνω στην πλάκα αναφέρει: «Στους επτά νεαρούς μαχητές από το Λέριν (Φλώρινα) που δολοφονήθηκαν άγρια στις 17 Ιανουαρίου 1944 από τον Βούλγαρο φασίστα κατακτητή». Σύμφωνα με το ρεπορτάζ η μαρμάρινη πλάκα τοποθετήθηκε στο συγκεκριμένο σημείο τα πρώτα χρόνια της διακυβέρνησης Τίτο μετά από πρόταση των τοπικών αρχών του Ρέσεν που οι κάτοικοι του συγκλονίστηκαν από την βαρβαρότητα που επέδειξαν οι Βουλγαρικές κατοχικές αρχές στα 7 νέα παιδιά από την Φλώρινα.
Ο Στράτος Βασιλόπουλος επιχειρηματίας και ενεργός πολίτης με έντονο κοινωνικο αποτύπωμα σε όλη της γεωγραφική περιοχή της Πρέσπας που ερεύνησε το γεγονός τόσο από γραπτές πήγες του Σπύρου Παπαχαρίση όσο και από προφορικές μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής αναφέρει ότι "οι 7 νέοι από 17 έως 20 ετών ξεκίνησαν από την Φλώρινα στα μέσα του Ιανουαρίου 1944 για να ενωθούν με αντάρτικα τμήματα του ΕΛΑΣ που δραστηριοποιόταν σε όλα τα χωριά του Βίτσιου της Πρέσπας και των Κορεστείων. Φθάνοντας στην χωριό Μηλεώνα έγιναν αντιληπτοί από Βουλγαρική περίπολο που κινούνταν στο χωριό Αγ. Γερμανός, και λίγο αργότερα οι 7 νεαροί εγκλωβίστηκαν σε κάποιο ρέμα και συνελήφθησαν από τα βουλγαρικά στρατεύματα κατοχής που ήλεγχαν σε συνεργασία με τους Γερμανούς όλη την σημερινή περιοχή της Βόρειας Μακεδονίας. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες των κατοίκων οδηγήθηκαν δεμένοι με συρματόπλεγμα έξω από το χωρίο Λαιμός και αφού πρώτα βασανίστηκαν στην συνέχεια υποχρεώθηκαν να ανοίξουν ένα μεγάλο λάκκο στο σημείο που βρίσκεται σήμερα η πινακίδα κι ακολούθως οι Βούλγαροι τους εκτέλεσαν" (κλικ εδώ).
Το 1978 τα οστά των επτά νέων μετά από διπλωματικές ενέργειες και συνεργασία των αρχών Ελλάδας και Γιουγκοσλαβίας επαναπατρίστηκαν στη Φλώρινα, Συγκλονιστικές λεπτομέρειες για το γεγονός αναφέρει ο κ. Σπύρος Παπαχαρίσης στο florina past (κλικ εδώ)
Οι επτά νέοι, μαθητές Γυμνασίου οι περισσότεροι -ήταν και μέλη του Φιλεκπαιδευτικού Συλλόγου Φλώρινας «Ο Αριστοτέλης» - είναι οι: Δημήτριος Τάνος, Γεώργιος Λουκίδης, Γεώργιος Σεχίδης, Συμεών Χατζηπροδρόμου, Κωνσταντίνος Γαζίνος, Πέτρος Μάρκου και Λάσκαρης Στεφανίδης.
Με αφορμή τις εργασίες που γίνονται για την επαναλειτουργία της συνοριακής διάβασης, θα είχε ιδιαίτερη αξία να εξεταστεί από κοινού, από τις αρμόδιες αρχές της Ελλάδας και της Βόρειας Μακεδονίας, με την υποστήριξη του Δήμου Πρεσπών και του Δήμου Ρέσεν η ανάδειξη του σημείου, ως ιστορικό τοπόσημο, ώστε οι επισκέπτες που στο προσεχές μέλλον θα διασχίζουν το συγκεκριμένο μέρος, να ενημερώνονται για τα ιστορικά γεγονότα που διαδραματίστηκαν στο σημείο την συγκεκριμένη περίοδο.
Θα ήταν φυσικά μια πράξη τιμής και μνήμης στους νεαρούς μαθητές της Φλώρινας και τις οικογένειές τους αλλά και ένα σημείο ευγενούς συνεργασίας ανάμεσα στις δύο χώρες.
Σπύρος Κουταβάς
*η φωτογραφία της μαρμάρινης πλάκας παραχωρήθηκε για δημοσίευση απο την δημοσιογράφο Zaneta Zdravkovska
