Στο πρόγραμμα του συνδυασμού «ΕΝΟΤΗΤΑ για το νέο Δήμο Κοζάνης», με επικεφαλής το Δήμαρχο Λάζαρο Μαλούτα, βλέπουμε μια συντονισμένη προσπάθεια προκειμένου να αναδειχθεί ο νέος Δήμος Κοζάνης και στο πολιτιστικό κέντρο της Δυτικής Μακεδονίας.
Έτσι, κατ΄ αρχήν θα δώσουμε ακόμα μεγαλύτερη έμφαση στη διατήρηση της πολιτιστικής μας παράδοσης, η οποία χαρακτηρίζεται απ΄ το εξαιρετικό προνόμιο να αποτελεί ένα ομοιογενές και ισορροπημένο μίγμα διαφορετικών πολιτιστικών τάσεων και εκφράσεων που έμαθαν άριστα να συνεργάζονται και να αλληλοϋποστηρίζονται, μέσα από την αρμονική συμβίωση ανθρώπων με διαφορετική μεν καταγωγή, αλλά με κοινό παρόν και τους ίδιους στόχους για το μέλλον.
Στη συνέχεια, ο πολιτισμός, ενισχυμένος, πατώντας σε στέρεες βάσεις και σε άριστα δομημένο σχέδιο και πρόγραμμα, θα προσφέρει στον τόπο μας μια νέα προοπτική, ικανή να αποτελέσει μια εναλλακτική αλλά και βασική λύση ανάπτυξης, που μπορεί ακόμα να αποδειχθεί καθοριστική για το μέλλον όλων μας.
Είμαι πραγματικά αισιόδοξος ότι μπορούμε να πετύχουμε πολλά σ΄ αυτό τον τομέα, καθώς δεν είναι απλώς «ασκήσεις επί χάρτου», αλλά πολιτικές και δράσεις που έχουν αποφασιστεί και δρομολογηθεί απ΄ τη σημερινή Δημοτική αρχή του Δήμου Κοζάνης.
Με τη Δημοτική Βιβλιοθήκη να κάνει, έστω και αργά αλλά σταθερά, τα βήματα που πρέπει στον τομέα της ψηφιοποίησης της και τη μελέτη για το νέο σύγχρονο κτίριο της, στην περιοχή του σημερινού δημοτικού σταδίου, να είναι έτοιμη, αναμένοντας την ένταξη και τη χρηματοδότηση της απ΄ το ΕΣΠΑ.
Τη δημιουργία της πινακοθήκης στο αρχοντικό Βαμβακά να βρίσκεται στην τελευταία φάση της μελέτης της.
Τη Χαρτοθήκη να έχει μπει δυναμικά στο χώρο αυτό καταγράφοντας ήδη σημαντικές επιτυχίες και διεθνή αναγνώριση.
Τον αρχαιολογικό χώρο και το μουσείο της Αιανής να είναι μέσα στις πρώτες προτεραιότητες, όχι μόνο εγώ αλλά όλοι μας μπορούμε να αισιοδοξούμε και να είμαστε σίγουροι πως με το Λάζαρο Μαλούτα και πάλι στο τιμόνι του νέου Δήμου Κοζάνης από την 1η Γενάρη του 2011, ο πολιτισμός θα βρίσκεται σταθερά στην πρώτη γραμμή.
Μ΄ αυτό τον τρόπο δεν θα διαφοροποιήσουμε απλώς το αναπτυξιακό μοντέλο που επικράτησε στην περιοχή μας τα τελευταία χρόνια, το οποίο καλώς ή κακώς έχει αρχίσει να φθίνει, αλλά θα απαντήσουμε θετικά και στις αγωνίες και τις απαιτήσεις της κοινωνίας μας που ζητά μια νέα πρόταση, ένα νέο μοντέλο, για να ξαναμπεί η περιοχή μας σε τροχιά ανάπτυξης.
Ο δρόμος της ανάδειξης του πολιτισμού ως έναν πυλώνα ανάπτυξης, είναι ένας δρόμος που έχουν βαδίσει με επιτυχία άλλες σύγχρονες ευρωπαϊκές κοινωνίες.
Αυτό το δρόμο ανοίγει και στον τόπο μας, αυτή την πρόταση κάνει στην κοινωνία μας, ο συνδυασμός «ΕΝΟΤΗΤΑ για το νέο Δήμο Κοζάνης» και ο Δήμαρχος Λάζαρος Μαλούτας.
Ως άνθρωπος που συμμερίζομαι και πιστεύω μια τέτοια άποψη δεν θα μπορούσα να αρνηθώ την πρόσκληση του Λάζαρου Μαλούτα να συμμετάσχω ως υποψήφιος σύμβουλος και να συμβάλλω στο βαθμό που μπορώ.
Το κάνω όμως για έναν παραπάνω λόγο. Για το λόγο ότι ο Λάζαρος Μαλούτας, δε δείχνει απλώς εμπιστοσύνη στους νέους, αλλά μπαίνει μπροστά για να ανοίξει το δρόμο που όλοι εμείς οι νέοι θα βαδίσουμε και θα πάρουμε στα χέρια μας τις τύχες του τόπου μας, καταθέτοντας στον κοινό μας αγώνα, τις γνώσεις που διαθέτουμε αλλά και την αγάπη μας γι΄ αυτόν, για να γίνει όπως τον θέλουμε και όπως μας αξίζει.
Μόσχος Δημήτριος
Του Αναστάσιου Φούντογλου
Το εγχώριο πολιτικό σύστημα, στηριγμένο χρόνια τώρα στη γεροντοκρατία και στον πατερναλισμό μεσογειακού τύπου, επιχειρεί τον τελευταίο καιρό ένα δυναμικό άνοιγμα στην κοινωνία των πολιτών επιτρέποντας σε νέα πρόσωπα να εισέλθουν στους κόλπους του και να αμφισβητήσουν τις εδραιωμένες παραδοχές του και τους αρτηριοσκληρωτικούς μηχανισμούς του. Πρόσωπα που αν μη τι άλλο θα επέτρεπαν στο σύστημα να αποκτήσει το απαραίτητο ιδεολογικό και πολιτικό βάθος εγκαταλείποντας οριστικά την ευκολία της ακύμαντης επιφάνειας του επικοινωνιακού ΄΄φαίνεσθαι΄΄ που χρόνια τώρα αποτελεί την μοναδική διάσταση της πολιτικής διαδικασίας.
1. Καλλικράτης. Νέο τοπίο στην Αυτοδιοίκηση. Οικονομίες κλίμακας και ορθολογισμός, αλλά και ισχυρή μείωση της άμεσης δημοκρατίας. Μεγαλώνει η απόσταση του πολίτη από τα τοπικά κέντρα εξουσίας. Ανακαλύπτουμε όμως, θέλοντας και μη, αυτά που μας ενώνουν με τους γείτονες.
Του Τάσου Σισηρόπουλου
Είναι θεμιτό για έναν δημοσιογράφο να αναλάβει το γραφείο τύπου ενός Υπουργού. (Ακόμα κι αν αυτός είναι ο κ. Παπακωνσταντίνου)…Είναι αθέμιτο για τον κ. Πάσχο Μανδραβέλη να αναλαμβάνει εργολαβικά την υπεράσπιση ενός Υπουργού (Γ. Παπακωνσταντίνου) και ταυτόχρονα να υποδύεται τον ανεξάρτητο δημοσιογράφο. Είναι ηθικό για έναν δημοσιογράφο να υπερασπίζεται τις πολιτικές και τις απόψεις ενός Υπουργού, αν τις πιστεύει. (Ακόμα κι αν αυτός είναι ο κ. Παπακωνσταντίνου).
Ο όρος "υπερρεαλισμός (ή "σουρεαλισμός", όπως προτιμούν μερικοί) εμφανίζεται για πρώτη φορά στα 1917 και ανήκει στον περίφημο Γάλλο ποιητή Guillaume Apollinaire. Με τον όρο αυτό χαρακτηρίζει το παράδοξο θεατρικό έργο του Οι Μαστοί του Τειρεσία (Les Mamelles de Tiresias) ως "υπερρεαλιστικό δράμα" (drame surrealist). Σύμφωνα με τον Apollinaire ο όρος αυτός δηλώνει τον αναλογικό τρόπο με τον οποίο μπορεί να αποδοθεί η πραγματικότητα. Όταν λ.χ. ο άνθρωπος θέλησε να μιμηθεί το βάδισμα δεν εφεύρε τα μηχανικά πόδια αλλά τον τροχό. Με τον ίδιο τρόπο συμπεριφέρεται και ο ποιητής: όταν θέλει να μεταδώσει κάποιες ιδέες, πρέπει να το κάνει όχι αντιγράφοντας τον κόσμο και τις καταστάσεις του στατικά και νατουραλιστικά, αλλά δυναμικά, με τρόπο αναλογικό και δημιουργική φαντασία.
Έτσι όταν ο Andre Breton αναζητούσε έναν όρο που θα μπορούσε να περιγράψει με επιτυχία τους πειραματισμούς γραφής, που μαζί με κάποιους φίλους του επιχειρούσε αυτή τη εποχή (αμέσως μετά το τέλος του Α Παγκόσμιου Πολέμου), βρήκε πώς ο "υπερρεαλισμός" ήταν ο καταλληλότερος. Ο Andre Breton (1896-1966) υπηρέτησε στον Α Πόλεμο, αρχικά στο πυροβολικό και αργότερα στο υγειονομικό σώμα και όσα έζησε μέσα στη φρίκη του πολέμου άσκησαν μεγάλη επίδραση πάνω του. Ο πόλεμος, σύμφωνα με τον Breton, είναι φρικτός και γι αυτό ευθύνεται ο σωβινισμός των αστών, που τον προκάλεσε. Όμως το ίδιο υπεύθυνος είναι και οποίος συγγραφέας χρησιμοποιήσει το ταλέντο του για να εκφράσει τη δύναμη αυτής της ελίτ της εξουσίας. Ο νέος τρόπος γραφής πρέπει να υπονομεύει τις παλαιές αξίες που οδήγησαν στον πόλεμο.
Εξοικειωμένος λοιπόν με τις τεχνικές της φροϋδικής ανάλυσης, ο Breton άρχισε να πειραματίζεται πάνω σε ένα νέο εκφραστικό τρόπο. Η γραφή θα έπρεπε να αφήσει ελεύθερη και αδέσμευτη αυτήν την αυθαίρετη ροή των εικόνων που συχνά σχηματίζεται μέσα μας. Γιαυτό η γραφή πρέπει να μείνει ελεύθερη από την όποια μεσολάβηση της λογικής, της ηθικής και της οποίας τρέχουσας αισθητικής. Πρόκειται για την περίφημη θεωρία του ελευθέρου συνειρμού και των "αυτοματικών κειμένων", τα οποία εμφανίζονταν και κατέγραφαν, υποτίθεται, χωρίς καμιά επεξεργασία, χωρίς κανένα σχέδιο και πρόγραμμα κάθε τι που αισθανόταν και βίωνε ο συγγραφέας τη στιγμή που τα έγραφε. Ο κύριος σκοπός του συγγραφέα δεν είναι να παραγάγει "ωραία" κείμενα, αλλά να μεταβάλει την υπάρχουσα αντίληψη για τον κόσμο, το οποίο κληρονομημένο γούστο και κατά συνέπεια να αλλάξει τον ίδιο τον κόσμο, μία ιδέα που δεν απείχε πολύ από τις ανάλογες διακηρύξεις του Μαρξ. Άλλωστε, αρχικά τουλάχιστον, συγκεκριμένα λίγο μετά το 1924, όταν ο Breton εκδίδει το περίφημο Πρώτο Μανιφέστο του Υπερρεαλισμού, πολλοί από τους γάλλους υπερρεαλιστές είχαν ιδιαίτερες σχέσεις με το ΚΚ της Γαλλίας.
Έτσι ο υπερρεαλισμός, όπως τουλάχιστον τον όρισε ο Breton και οι φίλοι του στο Παρίσι του μεσοπολέμου, δεν ήταν ένα απλό λογοτεχνικό κίνημα αλλά ένα κίνημα που ξεκινούσε από τη λογοτεχνία αλλά πρώτα και κύρια αφορούσε την ίδια την κοινωνία και την πολιτική. Αναθεωρούσε την αντίληψη της πραγματικότητας, όχι μόνο της λογοτεχνικής, αλλά και της κοινωνικής. Για τούτο και τα μέσα που χρησιμοποίησε ο Breton, ο Pope Andre, όπως τον έλεγαν, δηλ. η αυτοματική γραφή, η καταγραφή ονείρων, οι αφηγήσεις σε κατάσταση ύπνωσης, ποιήματα και πίνακες που δημιουργήθηκαν με τρόπο τυχαίο, σκηνές παράδοξες και ονειρικές, είχαν ένα και μόνο σκοπό: να μεταβάλουν την αντίληψή μας για τον κόσμο και ως εκ τούτου να αλλάξουν τον ίδιο τον κόσμο. Ο υπερρεαλισμός (και ως ένα βαθμό ο κομμουνισμός, αρχικά τουλάχιστον) είχε μεσσιανικό και επαναστατικό χαρακτήρα και για τούτο ήταν φυσικό ότι συγχρωτίστηκε σχεδόν αμέσως με την πολιτική.
Ο υπερρεαλισμός εκφράζει πρώτα από όλα ένα έντονα πολιτικό ευαγγελισμό, οραματίζεται την απελευθέρωση του ανθρώπου από κάθε μορφή δουλείας και καταπίεσης (εθνικής, κοινωνικής, θρησκευτικής, καλλιτεχνικής, ερωτικής) και ευλογεί κάθε μορφή ουτοπίας. Τα δυο ουσιώδη συνθήματα του υπερρεαλισμού ήταν "Να αλλάξουμε τη ζωή" (Rim baud) και "Να αλλάξουμε τον κόσμο" (Marx).
Το πρώτο σημαίνει να διαφοροποιήσουμε τα αισθήματά μας, να οδηγήσουμε το πνεύμα σε νέες κατευθύνσεις, να αποτρέψουμε το άτομο από το να βλέπει τον κόσμο μέσα από το πρίσμα μιας παραδοσιακής λογικής. Αυτές οι ποιητικές απαιτήσεις ήταν άρρηκτα συνδεδεμένες με το αίτημα της κοινωνικής αλλαγής. Γιαυτό και οι υπερρεαλιστές πολιτικοί, καθοδηγημένοι από έναν άδολο αναρχισμό συνδέθηκαν αρχικά με τον κομμουνισμό. Το επίσημο όργανο του υπερρεαλιστικού Κινήματος ήταν αρχικά το περιοδικό La Revolution Surrealist (1924-1929). Γρήγορα όμως το Κίνημα φαίνεται να εγκαταλείπει τις σχεδόν μηδενιστικού τύπου διακηρύξεις του και συμμορφώνεται με τα πολιτικά ιδεώδη του μαρξισμού (1929- 1930).
Άμεση συνέπεια (εκτός των άλλων) ήταν το περιοδικό να αλλάξει τίτλο: τώρα (1929-1933) λέγεται Le Surrealism au Service de la Revolution πράγμα που δείχνει τη νέα του πορεία. Ωστόσο η αρχική εμπλοκή και συνοδοιπορία του υπερρεαλισμού με το γαλλικό ΚΚ γρήγορα έφτασε σε ρήξη, καθώς οι πολιτικοί δεν έβλεπαν με καλό μάτι την αχαλίνωτη ελευθεριότητα και αναρχισμό των ποιητών. Ο Breton, που αρχικά έθεσε τον εαυτό του στην υπηρεσία του γαλλικού ΚΚ δεν μπόρεσε τελικά να αποδεχθεί την ολοκληρωτικού τύπου πειθαρχία και το αντιδραστικό πνεύμα που χαρακτήριζε τις συναντήσεις του Κόμματος. Έτσι το υπερρεαλιστικό Κίνημα απομακρύνθηκε από το Κόμμα και ανέλαβε (όπως συνήθιζαν να λένε) "αντίδραση από τα αριστερά", μια άποψη που αντιπροσώπευε κυριότατα τον Λέοντα Τρότσκι, τον οποίο ο Breton συνάντησε στο Μεξικό το 1938.
Πολλοί είναι σήμερα εκείνοι που πιστεύουν ότι το υπερρεαλιστικό Κίνημα παρέμεινε ένα ουτοπικό και ανεδαφικό κίνημα, που δεν μπόρεσε να πραγματώσει τις αρχικές εξαγγελίες του. Πολλοί επίσης πιστεύουν ότι αυτός ο "επιθετικός μοντερνισμός", όπως τον αποκαλούν (σε αντίθεση με τον "ήπιο" αγγλοσαξονικό μοντερνισμό), δεν παρήγαγε μεγάλα έργα, τουλάχιστον στον κλάδο της λογοτεχνίας, επειδή στη ζωγραφική το Κίνημα φάνηκε πιο αποδοτικό. Πολλοί αμφισβητούν τη βασική θεωρία του ελευθέρου συνειρμού και της αυτόματης γραφής.
Ωστόσο το Κίνημα, τόσο αρχικά στη Γαλλία, όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη και στον άλλο κόσμο, και φυσικά και εδώ στην Ελλάδα, ελευθέρωσε τη δημιουργική φαντασία των δημιουργών που τον ασπάστηκαν και άλλαξε μια για πάντα την ιδέα μας για την ακαδημαϊκή και "έλλογη" μορφή της τέχνης. Φυσικά το θαύμα που οραματίστηκε το Κίνημα δεν ήρθε, ούτε πραγματώθηκαν τα πωλείτο-κοινωνικά του οράματα.
Αλλά για τούτο δεν ευθύνεται φυσικά το υπερρεαλιστικό Κίνημα, ούτε οι συγγραφείς και οι καλλιτέχνες που το ξεκίνησαν, το πίστεψαν και το υπηρέτησαν. Ο υπερρεαλισμός υπήρξε ένα μέγα απελευθερωτικό Κίνημα, με υψηλά και αγαθά οράματα με κέντρο πάντοτε τον άνθρωπο την τέχνη, τον ερωτά και τη δημιουργία. Και εδώ έγκειται η συμβολή του. Αποτιμώντας ο ιστορικός της λογοτεχνίας Maurice Nadeau την προσφορά του Κινήματος γράφει, " Ο σουρεαλισμός φιλοδοξούσε να σπάσει το φράγμα του υποκειμενισμού. Και εννοούσε να μην αρκεσθεί στα λόγια. Για κείνους που τον ξεκίνησαν, έχοντας περάσει από το Νταντά, δεν υπήρχε περίπτωση να ξαναγινεί τίποτε, όπως γινόταν πρώτα.
Ο άνθρωπος δεν ήταν πια το κατασκεύασμα ενός αιώνα θετικισμού, συνειρμισμού και επιστημονισμού, αλλά ένα πλάσμα με επιθυμίες, ένστικτα και όνειρα, έτσι όπως τον φανέρωνε η ψυχανάλυση. Στη Ρωσία χτιζόταν μια κοινωνία πάνω σε νέες βάσεις. Πιο πάνω ακόμη και από τον Ρέπω ή τον Λωτρεαμόν, σαν προφήτες της νέας εποχής, πρόβαλαν ο Μαρξ και ο Φρόιντ. Οι σουρεαλιστές, με τον δικό τους πάντα τρόπο, έγιναν μαρξιστές και φροϋδιστές, κι έριξαν το βάρος στη διπλή επανάσταση που έπρεπε να γίνει: "ν' αλλάξουμε τον κόσμο, "ν' αλλάξουμε τη ζωή". Πίστευαν πως θα τα κατάφερναν με μία καθολική δημιουργική δράση, ξεκινώντας απ' τον άνθρωπο θεωρούμενο σαν ένα ενιαίο όλον, και με μέσο την ποίηση που την ταύτιζαν με την πνευματική δράση. Αυτή η αδιάκοπη δημιουργικότητα έπρεπε να ασκείται μέσα σε μία απόλυτη ελευθερία κινήσεων και αισθήσεων, έξω από κάθε κατακερματισμό κι στεγανοποίηση της ζωής και της τέχνης, και με σκοπό την αποκατάσταση ολόκληρου του ανθρώπου.
Γι αυτό και η έμφαση δόθηκε στις σκοτεινές πλευρές του είναι, στη φαντασία, το ένστικτο, την επιθυμία, το όνειρο, στις παράλογες ή απλώς μη σοβαρές μορφές συμπεριφοράς -- για να ξεμπερδεύουμε πια με τον ευνουχισμένο, αλλοτριωμένο, περιχαρακωμένο άνθρωπο, τον υποβιβασμένο στις κατηγορίες του "κάνω" και του "'έχω". Ο σουρεαλισμός άνοιγε ένα πεδίο ριζικής ανανέωσης τόσο στην προσωπική και ομαδική ζωή του ανθρώπου, όσο και στην ανάπτυξη μορφών σκέψης, ηθικής, τέχνης (ό.π. σελ. 240).
