του Σπύρου Κουταβα
Σαφείς αιχμές για τις διεθνείς εξελίξεις και τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, έντονη κριτική προς την κυβέρνηση, αλλά και εκτενείς
αναφορές στην ενεργειακή πολιτική και τη δίκαιη μετάβαση της Δυτικής Μακεδονίας, περιλάμβανε ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στην Κοζάνη, στο πλαίσιο της παρουσίασης του βιβλίου του «Ιθάκη» σήμερα στην Κοζάνη.
Ο πρώην πρωθυπουργός ξεκίνησε την τοποθέτησή του αναφερόμενος στο διεθνές περιβάλλον και την γενικευμένης γεωπολιτικής αστάθειας που έχει προκληθεί από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν. Όπως τόνισε, «η αγριότητα του πολέμου για πρώτη φορά με τόσο βαριές συνέπειες αγγίζει όχι μόνο τη γειτονιά μας αλλά και εμάς, την Ελλάδα και την Κύπρο», υποστηρίζοντας ότι «όσα συμβαίνουν στο Ιράν δεν αποτελούν μια απλή περιφερειακή σύγκρουση, αλλά ένδειξη εισόδου σε μια νέα εποχή αστάθειας».
Σύμφωνα με τον ίδιο, «η σημερινή κατάσταση είναι αποτέλεσμα μιας μακράς αλυσίδας παρεμβάσεων και συγκρούσεων, από το Ιράκ και το Αφγανιστάν έως τη Λιβύη και τη Συρία, με κορύφωση –όπως είπε– τη σύγκρουση στη Γάζα». Παράλληλα κατηγόρησε τις δυτικές κυβερνήσεις για επιλεκτική στάση απέναντι στο διεθνές δίκαιο, σημειώνοντας ότι «ενώ καταδίκασαν τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και τις επιθέσεις της Χαμάς, δεν επέδειξαν την ίδια σαφήνεια απέναντι στη «γενοκτονία στη Γάζα».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην πρόσφατη στρατιωτική επιχείρηση εναντίον του Ιράν από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, την οποία χαρακτήρισε «παράνομη και αντίθετη με το διεθνές δίκαιο». Υποστήριξε μάλιστα ότι «η Δύση, που κάποτε θεωρούνταν εγγυητής κανόνων και θεσμών, μετατρέπεται σταδιακά σε «άγρια Δύση», όπου κυριαρχούν τα συμφέροντα των ισχυρών».
Ο κ. Τσίπρας άσκησε σφοδρή κριτική στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, κατηγορώντας τον για αμοραλισμό και υποτέλεια στην εξωτερική πολιτική. Υποστήριξε ότι «η ελληνική κυβέρνηση αποφεύγει να εκφράσει ξεκάθαρη θέση για τη στρατιωτική επέμβαση στο Ιράν, σε αντίθεση με άλλους Ευρωπαίους ηγέτες, όπως ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ».
Επέκρινε τη στάση της Αθήνας απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ, κάνοντας λόγο για «λευκή επιταγή» στην αμερικανική πολιτική. Ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η χώρα οφείλει να θέσει σαφείς κόκκινες γραμμές, ιδίως ως προς τη χρήση ελληνικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων για επιχειρήσεις που θα μπορούσαν να την εμπλέξουν άμεσα σε συγκρούσεις. Ανέφερε ότι «κόκκινη γραμμή είναι η μη χρήση των στρατιωτικών εγκαταστάσεων που μπορεί να θέσουν την χώρα σε άμεσο κίνδυνο. Καλώ τον Έλληνα πατριώτη και δημοκράτη να αναρωτηθεί εάν υπηρετεί τα συμφέροντα μας να δίνουμε λευκή επιταγή στον Τραμπ» δήλωσε ο Αλέξης Τσίπρας υπογραμμίζοντας ότι «εμείς αναβαθμίσαμε τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις αλλά δεν δώσαμε λευκές επιταγές όπως κάνει η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη».
Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρθηκε και στην ελληνοαμερικανική αμυντική συμφωνία, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι παραχώρησε στρατιωτικές εγκαταστάσεις επ’ αόριστων χωρίς ουσιαστικά ανταλλάγματα για τη χώρα.
«Θέλω από την Κοζάνη στείλω μήνυμα εμείς είμαστε οι ρεαλιστές κι ότι οι ανεύθυνοι και επικίνδυνη είναι η κυβέρνηση Μητσοτάκη, κι ότι επικίνδυνα ανεύθυνος είναι αυτός που προστρέχει σε πατριδοκάπηλες κορώνες αγνοώντας τις συμμαχίες στην βάση του διεθνούς δικαίου» τόνισε ο Αλέξης Τσίπρας υπογραμμίζοντας ότι είναι «επικίνδυνη ανευθυνότητα να πιστεύεις ότι το να σκοτώνεις παιδιά και αμάχους στο Ιράν είναι κανονικότητα» και αναρωτήθηκε λέγοντας τι πετύχαν με τον πόλεμο του Ιράκ της Συρίας και του Αφγανιστάν «δεν μάθαμε από τα αποτελέσματα αυτών των επιλογών;» Αναφερόμενος στο Κύπρο δήλωσε ότι «ο πόλεμος δεν μπορεί να γίνει αφορμή για εγκατάλειψη του Κυπριακού» τονίζοντας ότι πρέπει «να αγωνιστούμε για μια Ομόσπονδη Κύπρο στην βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ» καταλήγοντας ότι «αυτό το σχέδιο μόνο μια αυτόνομη Ευρώπη μπορεί να το καταφέρει».
Ενέργεια, ακρίβεια και δίκαιη μετάβαση στη Δυτική Μακεδονία
Μέρος της ομιλίας αφιερώθηκε στην ενεργειακή πολιτική και στις συνέπειες της απολιγνιτοποίησης για τη Δυτική Μακεδονία. Ο κ. Τσίπρας κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι προχώρησε σε «βίαιη απολιγνιτοποίηση», η οποία –όπως υποστήριξε– έπληξε τόσο την ενεργειακή ανεξαρτησία της χώρας όσο και την οικονομία της περιοχής.
Ο πρώην πρωθυπουργός συνέδεσε την ενεργειακή πολιτική με το ζήτημα της ακρίβειας, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις ακριβότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο ηλεκτρικό ρεύμα σε σχέση με την αγοραστική δύναμη των πολιτών.
Παρουσίασε τέσσερις προτάσεις για μια διαφορετική ενεργειακή στρατηγική, με στόχο –όπως είπε– την «ενεργειακή δημοκρατία». Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- παροχή δωρεάν βασικής ενέργειας για τα νοικοκυριά της Δυτικής Μακεδονίας για 20 χρόνια μέσω κοινοτικών φωτοβολταϊκών πάρκων κοινωνικής ιδιοκτησίας και ενεργειακό συμψηφισμό.
- ενίσχυση και θεσμική αναβάθμιση των ενεργειακών κοινοτήτων μέσα από την εκπόνηση ενός εθνικού σχεδίου που θα φέρει τις ενεργειακές κοινότητες στο 15% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην χώρα
- φθηνή ενέργεια στους δήμους με υποχρεωτική την δημιουργία ενεργειακών κοινοτήτων σε κάθε δήμο άνω των 10.000 κατοίκων.
- θέσπιση ρήτρας ανταποδοτικότητας για μεγάλες ενεργοβόρες επενδύσεις στην περιοχή φέρνοντας ως παράδειγμα τις επενδύσεις data center σχεδιάζονται στην Κοζάνη .
Τέλος μίλησε για την αναγκαιότητα της άμεση λειτουργία της μονάδας Πτολεμαΐδα 5 με λιγνιτικά αποθέματα της περιοχής και κατέληξε λέγοντας ότι «πιστεύω ότι η δυτικής Μακεδονία ,μπορεί να γίνει πρωτεύουσα της ενεργειακής δημοκρατίας»
Κάλεσμα για «νέο πατριωτισμό»
Κλείνοντας την ομιλία του, ο Αλέξης Τσίπρας μίλησε για την ανάγκη ενός «νέου πατριωτισμού», τον οποίο περιέγραψε ως «κοινωνικό και δημοκρατικό στο εσωτερικό και διεκδικητικό στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, με βάση το διεθνές δίκαιο και την υπεράσπιση των εθνικών συμφερόντων».
Όπως σημείωσε, «σε μια περίοδο διεθνών αναταράξεων η Ελλάδα οφείλει να ενισχύσει την αυτοπεποίθησή της και να χαράξει μια πολιτική που θα στηρίζεται στην ειρήνη, τη σταθερότητα και την κοινωνική δικαιοσύνη με τους προοδευτικούς πολίτες συνταξιδιώτες να καταφέρουμε να αλλάξουμε την Ελλάδα»
Για το ιστορικό και το πολιτικό αποτύπωμα του βιβλίου στο πρώτο μέρος της εκδήλωσης συζήτησαν, ο Σωκράτης Βατάλης- Πολιτικός Μηχανικός από την Κοζάνη , η Ευγενία Γάκη – Εκπαιδευτικός απο την Φλώρινα ο Θόδωρος Καρυπίδης - Πρώην Περιφερειάρχης, Δημοσιογράφος από την Κοζάνη, ο Θέμης Μουμουλίδης - Σκηνοθέτης, Συγγραφέας με καταγωγή από την Πτολεμαΐδα κι Στέφανος Μπαλταγιάννης - Διευθυντής ΕΣΥ στο Νοσοκομείο Καστοριάς. Την παρουσίαση – Συντονισμό της συζήτησης έκανε η δημοσιογράφος της ΕΡΤ 3 Γεωργία Λοτσοπούλου.
